Afgelopen dinsdagavond had ik weer een blog-moment! Inspiratie! Eureka! Ik sprintte naar mijn werkkamer en ging op zoek in de duistere catacomben van mijn computer op zoek naar oude artikelen waarvan ik mij het bestaan ineens weer realiseerde. Ik wist dat ik mij in de jaren ‘90 ernstig had verdiept in alles wat met de Lerende Organisatie te maken had. Daarbij had ik de verbinding gemaakt met de aard van de motivatie van mensen binnen organisaties: extrinsieke en intrinsieke motivatie. Ik had er behoorlijk wat over opgeschreven. Uiteindelijk heb ik er helaas nooit wat mee gedaan.
Mijn ‘eureka’ werd hoogstwaarschijnlijk ingegeven door een gesprek die dag, samen met collega Arienne in het kader van een door ons te begeleiden managementconferentie. Een belangrijke speerpunt voor de directeuren is het thema ‘zingeving’ en in het gesprek ging het er kortweg over waar mensen zich door kunnen laten (af)leiden. Mijn collega Arienne gaf aan dat zingeving iets persoonlijks is en vaak irrationeel en daarom moeilijk te sturen van bovenaf. Zo kan het zomaar gebeuren dat mensen zich keer op keer bezig houden met zaken die hen persoonlijk raken. Dat is ook zingeving omdat het voor hen veel betekenis heeft, hoe klein of pietluttig in de ogen van anderen dat ook mag zijn…
We stapten over naar een ander onderwerp maar ik zag dat er wat gebeurde aan tafel en in mijn brein is er blijkbaar nog iets door blijven malen… Hoe komt het toch dat mensen niet constant vanuit passie leven en energie ervaren bij wat ze doen? Hoe moeilijk is het om ergens voor te gaan? Wat maakt dat het zo lastig is voor organisaties om medewerkers te motiveren? Helpt het om medewerkers vertrouwen te geven en de ruimte te geven om een eigen werkindeling te maken onafhankelijk van tijd en plaats? Hoe komt het toch dat initiatieven vaak niet van de grond komen ondanks al het enthousiasme waarmee ze vaak ontvangen worden? Hier moest ik toch wat zinnigs over kunnen zeggen?
Ik realiseerde mij die dinsdagavond dus plotseling dat ik nog wat had liggen wat relevant zou kunnen zijn en wilde met behulp daarvan graag een blog gaan schrijven. Het was echter al 23.00 uur en toen ik gevonden had wat ik zocht, realiseerde ik mij ook dat ik de volgende dag weer een hoop te doen had, moe was van de drukke dag en misschien beter kon gaan slapen. Enigszins teleurgesteld, ging ik toch maar naar bed.
Ook voor de dagen er na bleek het nauwelijks mogelijk om aan mn blog te werken… Gevolg: hier zit ik dan, zondagavond, de kinderen (eindelijk) op bed, in een benauwde studeerkamer… Daar waar ik dinsdagavond nog bruiste van enthousiasme voelt het nu toch wel een beetje als ‘een afspraak’ met mezelf. Het puntje ‘blog intrinsieke motivatie’ staat op mijn to-do lijstje (matige prioriteit, zondagavond af)… In mijn achterhoofd speelt mede het probleem dat ook deze week weer van alles op de agenda staat en een aantal dingen de komende dagen af moeten… Het zou misschien verstandig zijn om daar nu al mee te beginnen, dan voorkom ik de nodige stress… What to do? Met de onopgeloste innerlijke tweestrijd ga ik dan toch maar aan de slag met mijn blog… en er komt nog een derde stemmetje bij die zegt: wel vanavond af graag…! Ik besluit om eerst maar eens te gaan lezen.
Al lezende kom ik tot de ontdekking dat er bij mij, bij het schrijven van deze blog, een verschuiving heeft plaats gevonden van intrinsiek naar extrinsiek. Daar waar ik afgelopen dinsdagavond nog vanuit een impuls handelde en het als vanzelf in de vingers zat, is er nu een andere motivatie om de blog te schrijven. Ik merk ook dat de inspiratie maar niet wil komen. Dan maar stug doorgaan: zit, lees, schrijf en ga door tot het af is! Daarnaast voel ik nu ook de mij oh-zo bekende neiging om mezelf de nodige druk op te leggen… Mensen die het lezen moeten het wel leuk vinden en/of goed vinden! Schrijf ik dit blog nog wel voor mezelf vraag ik mij af? Ik ploeter door in de benauwde studeerkamer en zie de tijd doortikken. Een paar alinea’s in ruim een uur is nog niet echt veel… maar genoeg om toch nog maar even door te gaan. Waar is de inspiratie van afgelopen dinsdag gebleven?
Bij het doorlezen van de informatie zie ik onder andere (Deci & Ryan, Amabile) iets over deadlines en korte termijn doelen, dat schijnt negatief te werken voor je intrinsieke motivatie… Kruglanski en collega’s (1977) ontdekten de ‘minimax theorie’, welke inhoudt dat mensen die vanuit een extrinsiek bepaalde motivatie hun taak vervullen (ik doe het omdat het moet) geneigd zijn om een ‘minimax strategie’ te ontwikkelen, wat wil zeggen dat ze er naar streven om zo weinig mogelijk te doen voor een zo hoog mogelijke beloning.
Teresa Amabile (1983) ontwikkelde de Intrinsieke Motivatie Hypothese van Creativiteit. Hierin stelt zij dat intrinsieke motivatie creativiteit bevordert en dat extrinsieke motivatie creativiteit afremt. Een voorwaarde voor creativiteit is dat mensen intrinsiek gemotiveerd moeten zijn…
Joepie! Ik voel de adrenaline weer stijgen… Ik kan het bijna niet geloven… Mijn blog is af…!
Amabile, T.M., The social psychology of creativity, New York: Springer Verlag, 1983.
Deci, E.L., en Ryan, R.M., Intrinsic motivation and self-determination in human behaviour, New York and London: Plenum Press, 1985.
Kruglanski, A.W., Stein, C., en Riter, A., Contingencies of exogenous reward and task performance: on the minimax principle in instrumental behavior, Journal of Applied Social Psycholgy, no. 7, 1977.
Geen opmerkingen:
Een reactie posten